8 حمل 1404 ه.ش
نورالله قیومی، جوانی است که در ۲۹ حوت سال ۱۳۷۸ هجری شمسی در شهرستان شکی درواز بدخشان چشم به جهان گشوده است. مکتب را در زادگاهش، در لیسه غومی سفلا به پایان رسانده است. و دوره لیسانس را در رشته کمپیوتر ساینس از دانشگاه علامه اخذ نموده اند. امروز ما منحیث یک کار آفرین دروازی در رشته تکنالوژی مشخصاً توسعه ویب یا ساختن صفحات انترنتی با ایشان مصاحبه داریم.
مجله درواز: سلام آقای قیومی! امیدوارم از گزند روزگار در امان باشید و همچنان سپاس فراوان از اینکه دعوت ما را پذیرفتید.
قیومی: علیکم سلام خانم عادلی، امیدوارم شما هم خوب باشید. من هم سلام تقدیم می کنم به کسانیکه گفتگوی ما را می بینند. بسیار تشکر که مرا دعوت کردید و خوشحالم که با شما مصاحبه دارم.
مجله درواز: آقای قیومی در ابتدا از شما می خواهم که خود تان را به خوانندگان مجله درواز معرفی بدارید؟
قیومی: بلی، همانطور که شما گفتید من نورالله قیومی یک برنامه نویس و تقویت کننده (توسعه دهنده) ویب استم که در قریه غومی سفلا، ولسوالی شکی درواز ولایت بدخشان تولد شده ام. تحصیلات خود را در رشته کمپیوتر سیانس از دانشگاه علامه، در کابل به پایان رسانده ام. در حال حاضر روی برنامه نویسی فول استک (Full stuck) که مشمول طراحی محتوای داخلی و بیرونی ویب سایت میباشد؛ کار می کنم و روی پروژه های مختلف فعالیت می کنم.
مجله درواز: آقای قیومی از دوران تحصیلی خویش بگوید و اینکه دوران تحصیلی شما در کجا و با چی شرایط سپری شد؟
قیومی: خوب من تحصلات ابتدایه، متوسطه و لیسه را در زادگاه ام که ولسوالی شکی درواز بدخشان است به پایان رسانده ام. بعد از آن برای ادامه تحصیل به کابل آمدم و در یک دانشگاه خصوصی که نامش علامه است، در رشته کمپیوتر ساینس شروع به تحصیل کردم. راستش، شرایط تحصیلی، در ابتدا در کابل برایم آسان نبود، مسافری، اتاق داری و دیگر مشکلات هم بود؛ اما خدا را شکر یک مقدار تلاش و پشت کاریکه داشتم، توانستم خود را در این رشته موفق بسازم.
مجله درواز: کار شما در جامعه چیست؟ مثلاً قرار است چی کنید؟ از اینکه رشته شما تخصصی است لطف نموده، آنگونه که قابل فهم باشد توضیح بدهید؟
قیومی: ببینید، توضیح دادن بیشتر کار ما به فارسی، چونکه یک حوزه تکنالوژی است، کمی سخت است. اما، من در حوزه برنامه نویسی و توسعه نرم افزار فعالیت میکنم. کار اصلی من، طراحی و پیاده سازی سیستم های دیجیتلی است. اگر به زبان ساده تر بگویم من نرم افزار هایی را می سازم که انجام کار ها را سریع تر، دقیق تر و ساده تر می سازد. امیدوارم که موضوع را درست بیان کرده باشم.
مجله درواز: مشتریان شما کدام نهاد ها یا سازمان ها بوده اند؟ یا اینکه چند پروژه را تکمیل کرده اید؟
قیومی: من روی پروژه های مختلف کار کرده ام، از جمله سیستم های مدیریت اطلاعات (MIS) که مختصر (Management Information System ) میباشد، ویب سایت های تجاری، پلتفرم های دیجیتلی و برخی پروژه های بودند که شامل، سیستم حمایت از کودکان بی بضاعت، و سیستمی مدیریت و ذخیره سازی اجاره ی واحد ها که به (Storage) مسماست که در دبی (امارات متحده عربی) اجرا و تطبیق می شود و همچنان سیستم فروشگاه های قطعات موتر (VIN checker)، و سیستم کتابخانه آنلاین برای دختران افغانستان که در شرایط کنونی بتوانند در آنجا کتاب را به صورت آنلاین و رایگان پیدا و مطالعه کنند. عموماً پروژه های من را اگر مد نظر بگیریم از ویبسایت های تجاری و پلتفرم های دیجیتلی گرفته، حدوداً ۲۵ تا ۳۰ پروژه را تا فعلاً تکمیل کرده ام که تمام شان در پورت فولیوی(نمونه کارها) من موجود استند.
مجله درواز: لطفاً در مورد شیوه کار خویش صحبت کنید که مثلاً از کجا شروع می کنید و به همین ترتیب مرحله وار به کجا ختم می شود؟
قیومی: در مورد شیوه کار من، ببینید، کار ما برنامه نویس ها عموماً چهار مرحله دارد هرچند که بعضی برنامه نویس ها آنرا به چندین مرحله تقسیم کرده اند؛ ولی عموماً چهار مرحله دارد.
- تحلیل و نیاز سنجی برایش می گوییم، یعنی برسی نیاز های پروژه و برنامه ریزی بعدی پروژه.
- طراحی و توسعه یعنی پیاده سازی نرم افزار با استفاده از یک زبان برنامه نویسی.
- آزمایش و بهینه سازی (Testing Optimization) یعنی برسی عمل کرد های نرم افزار، یا اگر کدام مشکل پیدا شد، رفع آن مشکل.
- ارایه و پشتیبانی (حفظ و مراقبت) بعد از تولید (Maintenance) که در واقع ارایه خدمات پس از عرضه به مشتریان می باشد.
این چهار مرحله به ترتیب روش کاری ما برنامه نویس ها می باشد.
مجله درواز: آیا این رشته را به دیگران پیشنهاد می کنید؟ اگر بلی یا نخیر؟ چرا؟
قیومی: بلی، بخاطریکه این یک رشته آینده دار، نوین و بسیار جالب است. کسانیکه علاقمند به حل مسائل و کار با تکنالوژی باشند، می توانند در این حوزه به خوبی موفق شوند.
مجله درواز: پیش نیاز ها برای این رشته چی ها می باشند؟ مثلاً اگر کسی متعلم دوره لیسه باشد، باید چی کار ها را انجام بدهد؟
قیومی: یک شاگرد لیسه یا متعلم دوره لیسه می تواند با یادگیری منطق (Logic)، زبان های برنامه نویسی مثل پایتون (Python) و جاواسکریپت (JavaScript) و هر زبان برنامه نویسی دیگری و تقویت مهارت تحلیل و حل مسئله در خود، برای ورود به این رشته آماده شود. مثلاً یک تعداد شاگردان دوره لیسه می توانند یک زبان برنامه نویسی ساده تر را انتخاب نموده و شروع به یاد گیری کنند و بعضی مهارت های مثل منطق، تحلیل و حل مسئله را در خود افزایش بدهند. می توانند به خوبی برای ورود به این رشته آماده شوند.
مجله درواز: چی کسانی در این رشته موفق خواهند بود؟ چی کسانی مناسب این شغل اند؟
قیومی: هر کسی و در هر موقعیت می تواند مناسب این شغل باشد، کدام ذکاوت بالا (IQ) یا کدام چیزی خاص ضرور نیست؛ اما بیشتر کسانیکه تفکر منطقی (Logical thinking)، خلاقیت، توانایی حل مسئله و مهم تر از همه کسانیکه پشت کار داشته باشند، می توانند در این رشته زودتر و بهتر موفق شوند.
مجله درواز: چالش ها و فرصت های فرا راه این شغل کدام ها اند؟
قیومی: آنچه جالب است اینکه در این شغل یا رشته برنامه نویسی هم چالش ها زیاد دارد و هم فرصت های فروان. اما مسئله مهم این است که فرصت هایش بیشتر از چالش هایش اند. هر چند چالش هایش بسیار زیاد است؛ اما یکی از مهمترین هایش آنست که افراد نیاز به یادگیری مداوم دارند. یعنی وقتی که یک قسمت تکنالوژی را فرا می گیرند باید همیشه در حال یاد گیری و در حال کار با همان تکنالوژی باشند. بخاطریکه این مثل بعضی موارد مخانیکی نیست که یکبار یاد گرفتی کنار بگذاری و بروی سمت یک عرصه دیگر. نخیر، وقتی یک بخش تکنالوژی را یاد می گیری باید همیشه بالایش کار کنی، یعنی باید به صورت مداوم در حال یادگیری باشی. و مشخصاً در افغانستان یک چالش دیگر، مشکلات انترنتی است. متأسفانه، من، بچه ها و دوستان را می شناسم که می خواهند برنامه نویسی را یاد بگیرند و در حال یادگیری هم اند؛ اما چون مشکلات انترنتی در افغانستان زیاد است و هزینه انترنتی گزاف است. بنابرین در این رشته کمی به مشکل بر می خورند.
در مورد فرصت ها، ببینید، یکی از فرصت های خوب که در این رشته است، این است که امکان کار در سطح بین المللی بسیار زیاد است، محدود به یک مکان نیست و در ابتدا درآمد مناسب می توانید داشته باشید. یکی دیگر از فرصت های خوب این است که پیشرفت سریع می توانید داشته باشید. در حدود شش ماه تا یک سال، یک جوان می تواند در این رشته، یک برنامه نویس مؤفق شود و به درآمد برسد.
مجله درواز: یعنی فرصت ها بیشتر هستند؟
قیومی: بلی فرصت ها بیشتر هستند. هر چند رقم آنها بسیار زیاد اند، اما من مختصر خدمت شما گفتم.
مجله درواز: بازار کار برای این شغل به سطح ملی و بین المللی چگونه است؟
قیومی: خوب، بازار کار بخاطر شغل برنامه نویسی به سطح بین المللی بسیار وسیع و گسترده است. برنامه نویس ها می توانند بصورت فریلنسر یا از راه دور با هر شرکت خارجی کار کنند. می توانند کارمند هر شرکت باشند که به صورت آنلاین هم کار میکند. و در سطح ملی، یعنی افغانستان، این صنعت در حال رشد است و فرصت های زیادی فعلاً هم وجود دارد.
مجله درواز: به عنوان آخرین سوال، آینده این شغل را به سطح افغانستان و جهان چگونه ارزیابی می کنید؟
قیومی: آینده شغل برنامه نویسی، ببینید، در جهان تکنالوژی بسیار به سرعت در حال پیشرفت است و نیاز به متخصصان فناوری اطلاعات یا افراد مسلکی ایکه تخصص در بخش تکنالوژیکی داشته باشند، هر روز بیشتر می شود. در افغانستان، اگر ما زیر ساخت های دیجیتلی خود را بهبود ببخشیم، این صنعت یا شغل برنامه نویسی می تواند رشد بسیار سریع داشته باشد. فرصت های شغلی بیشتر می تواند ایجاد شود. زیر ساخت های دیجیتلی ما شامل بانکداری و پرداخت آنلاین، محسابات مجازی یا انترنتی (Cloud Computing) و امثال اینها میشوند. اگر ما این زیر ساخت ها را تقویت کنیم، فایده صنعت و شغل برنامه نویسی بیشتر از حال حاضر می شود.
مجله درواز: آقای قیومی سپاس فراوان از اینکه به ما وقت دادید.
قیومی: خواهش می کنم، سلامت باشید، تشکر از اینکه به من وقت دادید تا همرای شما مصاحبه داشته باشم. دوستانیکه علاقمند باشند، جزئیات بیشتر در لینک آتی در دسترس میباشد: Nooriallah Qayoumi
